A Casa Grande de Santa Ana é unha construción civil da Idade Moderna vinculada á liñaxe dos Santana. Forma parte da arquitectura popular galega coñecida como casa grande, un modelo de vivenda rural autosuficiente que integraba residencia e dependencias agrícolas e gandeiras.
A actual edificación é resultado de diferentes ampliacións realizadas ao longo do tempo. Na lumieira da porta principal consérvase unha inscrición que indica a reforma realizada no ano 1790 por Don Tomás Santana y Arze.
A casa tivo tamén relevancia na vida social e política local. A comezos do século XX viviu nela o secretario do Concello de Sandiás, cuxos fillos ocuparon importantes cargos na vida municipal.
A edificación organízase arredor dun patio interior, ao que se accede por unha porta principal con escudo heráldico. Desde o patio accédese a un corredor mediante unha escada pétrea con pasamáns moldurado.
O conxunto construtivo está realizado en perpiaño e presenta diferentes tratamentos debido ás ampliacións realizadas ao longo do tempo. Entre os seus elementos destacan:
• Estrutura rectangular tradicional
• Cuberta a dúas augas con tella do país
• Cornixa pétrea na fachada norte
• Balcóns voados
• Antiga solaina substituída por galería metálica na fachada sur
A finca está pechada por un valado con gran portón de madeira, típico das casas grandes galegas.
Na entrada principal da casa consérvase unha inscrición na lumieira que di:
“AÑO DE MIL 790 / ESTA OBRA LA IZO EL SR DN TOMAS SANTANA I ARZE”.
Sobre o lintel sitúase un emblema heráldico formado por un castelo acompañado de dúas aguias, disposto nun tímpano de medio punto. Esta peza podería proceder da próxima torre de O Castro, o que indica a reutilización de elementos arquitectónicos.
Queres ler máis sobre a historia da Casa grande de Santana?
FONTES DE CONSULTA
Contacta co Concello para comunicar os teus comentarios, dúbidas ou suxerencias.